हेडलाईन

तामाङ समाज क्यानाडाको तेश्रो अधिवेशन सम्पन्न         तामाङ सोसाईटी अफ सिड्नीको अध्यक्षमा विशाल तामाङ चयन         नेफिन इजरायलको अध्यक्षमा कुमार आङ्देम्बे चयन         ग्याल्थुमकी मृगौला पिडितलाई वडाअध्यक्ष द्वारा सकलित रकम हस्तान्तरण         नेफिन इजरायलको ११ औ वार्षिकोत्सव तथा साधारण सभा हुदै         रोमानियामा पहिलो पटक बुद्ध जयन्तीको पावन अवसरमा शान्तिपुर्न -याली सुसम्पन्न ।         क्यानाडाको मिस्सीसागामा २५६७ औं बुद्ध जयन्ती समारोह सम्पन्न         नेवा: खल: इजरायलले साधारण सभा तथा फोटो प्रतियोगिताको आयोजन गर्दै         नेपाल तामाङ घेदुङ रोमानियाको पहिलो अधिवेशन भव्यताका साथ सम्पन्न         रोमानियामा निधन भएका तामाङको शब नेपाल पुग्यो         मृगौला पिडितलाई आर्थिक सहयोग         तामाङ सोसाइटी अफ अमेरिकाको अध्यक्षमा बुद्धिमान तामाङ निर्वाचित         प्रतिभाशाली तामाङ संचारकर्मी दीपेन्द्र दोङ तामाङको निधन         प्रदेश नम्बर १ को पुन:नामाकरण आन्दोलनका घाइते लिम्बुको मृत्यु ,शहिद घोषणा गर्न माग         क्यानाडामा छक्का पन्जा-४ पहिलो दिन हाउसफूलको साथ् प्रदर्शन        

तामाङ बोन्पो विद्या लोप हुँदै

फुर्पा तामाङ

परम्परागत विश्वास अनुसार दुष्टात्मा भगाउन झारफुक गर्ने बोन्पोहरू जडीबुटीबाट रोगी–बिरामीको उपचार पनि गर्छन्।

वोन धर्म मान्ने बोन्पो (झाँक्री) हरू झारफुक गर्ने विद्यामा पोख्त हुन्छन् । पछिल्लो समय भने बोन्पो विद्या लोप हुँदै गएको छ । रसुवाको गोसाइँकुण्ड गाउँपालिका–५, ठूलोभार्खु र सानोभार्खुमा केही वर्ष अघिसम्म ३०–४० जना बोन्पोहरू थिए । गाउँको सिमेभूमे पूजा गर्दा बोन्पोहरू बाजेदेखि नातिसम्म लहरै झाँक्री पोशाकमा ढ्याङ्ग्रो ठटाएर नाच्थे । अहिले बोन्पोहरू उल्लेख्य संख्यामा छैनन् ।

गोसाइँकुण्डका मुख्य पुजारी बोन्पो दावा तामाङका अनुसार, पुरानो पुस्ता बितेर जाने र नयाँ पुस्ताले सिक्न चासो नदिंदा बोन्पो विद्या हराउँदै गएको छ । गुरुसँग लामो संगतमा बसेर अभ्यास र साधना गर्नुपर्ने भएकाले नयाँ पुस्ताले वास्ता नगरेको उनी बताउँछन् ।

आफूलाई प्रकृतिपूजक मान्ने बोन्पोहरू आकाश, धर्ती, ग्रह, तारा, सूर्य, चन्द्रमा, हिमाल, वन, खोला र अदृश्य शक्तिहरूमा विश्वास गर्छन् । पूजाको समयमा भगवान र मानव समुदायबीच एक–अर्काको कुरा बोन्पोले पुर्‍याउन सक्ने विश्वास गरिन्छ ।

रुढिवादी लागे पनि यो विषय प्राचीनकालदेखिकै अभ्यास र जनजातिहरूको संस्कृतिसँग जोडिएको छ । बोन्पो विद्या जैविक विविधता संरक्षण, अनुशासित र तृप्त जीवन पद्धति, मानव सेवामा समर्पित तथा सामाजिक द्वन्द्व व्यवस्थापनको दृष्टिकोणले पनि महत्वपूर्ण छ ।

गुरुलाई निकै आदर गर्ने बोन्पोहरू अनुशासन कडाइका साथ पालना गर्छन् । उनीहरू परम्परागत मान्यता अनुसार दुष्टात्माहरूलाई भगाउने मात्र होइन, वनबाट जडीबुटी ल्याएर रोगी–बिरामीको उपचार पनि गर्छन् ।

यसो गरेबापत भार्खु गाउँका बोन्पोहरूले दक्षिणा लिंदैनन् । उनीहरूको भनाइमा सेवा र धर्मकर्ममा पैसाको लेनदेन गर्नुहुँदैन । गुरुको आदेश पनि यही हो । आवश्यक परे उनीहरू रातभर जाग्राम बसेर बिरामीलाई निको पार्न कोशिश गर्छन् । बोन्पोहरू धार्मिक रीतिरिवाज त मान्छन् नै, आध्यात्मिक र कोमल हृदयका हुन्छन् । सकेसम्म मच्र्ये (बलि) होइन, कच्र्ये (बलि विना) पूजा गर्छन् ।

रसुवामा श्यार, बर्देन, न्हुप र च्योबा सम्प्रदायका बोन्पोहरू बस्छन् । यिनलाई झाँक्री पोशाक (नम्जा) र पूजा गर्ने विधि (केलु) बाट चिन्न सकिन्छ । गएको हप्ता ठूलोभार्खु गाउँका बोन्पो तेम्बा नामग्याल तामाङ (५७) को मृत्यु भयो ।

एक महीनाअघि ब्राबल गाउँका यही सम्प्रदायका झाँक्री फुर्पा ग्याल्बो तामाङ (६१) बितेका थिए । यी दुईको निधनपछि ज्याङ न्हारो इङ्टुङ् बेन् सम्प्रदाय अन्तर्गतको श्यार बोन्पो लोप हुने अवस्थामा पुगेको छ । तेम्बा नामग्यालका तीन जना शिष्य झाँक्रीहरू छन् ।

बोन्पोले जन्मदेखि मृत्युसम्मका सम्पूर्ण संस्कार गराउँछन् । सातौं शताब्दीमा बौद्ध गुरु पद्मसम्भव (गुरु रिम्पोछे) देखा परेपछि बोन्पो र बौद्ध लामाबीच ‘मृत्युअघिका सबै काम बोन्पोले गर्ने, मृत्युपछिको लामाले गर्ने’ सम्झाैता भएको मानिन्छ । तर, बोन्पोको मृत्यु भएमा बोन्पोले नै मृत्यु सम्बन्धी संस्कार गर्ने र त्यसपछि मात्र लामाले शव जिम्मा लिएर घेवासम्मको काम गर्ने सम्झाैता गरियो ।

सोही अनुसार बोन्पोको मृत्यु भएपछि बोन्पोले शवको ठिसोल पूजा (शुद्ध पानी छर्कने) गर्नुपर्छ । शव जलाउन लैजाँदा पनि स्वर्गको बाटो देखाउने सेतो वस्त्र (लम्देन) बोन्पोले नै समाउनुपर्छ ।

चिता तयार पार्नेसम्मको काम सकेपछि मात्र शव लामालाई जिम्मा लगाइन्छ । बोन्पोले बेन्डोल (बोन्पो घेवा) गरेपछि लामाले आफ्नो विधिबाट घेवा गर्नुपर्छ । साउने पूर्णिमामा गोसाइँकुण्ड (छोकर) मा बोन्पोको बेन्शे (आत्मा) पुर्‍याएपछि मात्र मृतक बोन्पोको संस्कारको काम सकिन्छ ।

बोन्पोहरू स्वर्गलाई ल्हायी रिक्चेनकी डल् अर्थात् भगवानको संसार भन्छन् । बोन्पो घेवा गरेपछि बोन्पोहरू भगवानको संसार (स्वर्ग) मा पुग्ने विश्वास गरिन्छ । बोन्पो मरेपछि लामाले घेवा नगरे पनि हुने तर बोन्पो घेवा गर्न अनिवार्य मानिन्छ ।

बोन्पोहरू जाने मृत्यु मार्गलाई सोसोगङ् (सोसो डाँडा) भन्छन् । बौद्ध लामाका अनुसार मृत्युपछि स्वर्ग (थोरी), स्वर्ग र नर्क बीचको ठाउँ (बर्दो) र नर्क (ङ्याल्वा) मा पुगिन्छ । लामाले मन्त्रको माध्यमबाट मृतकको आत्मालाई सम्झाइबुझाइ गरेर स्वर्गमा पुर्‍याउने विश्वास गरिन्छ ।






शुभकामना

भर्खरै...

लोकप्रिय

रोचक खबर

रोमानियामा सोनाम ल्होछार तथा बृहत् साँस्कृतिक कार्यक्रम सभ्य र भब्य रुपले सम्पन्न

रोमानियामा सोनाम ल्होछार तथा बृहत् साँस्कृतिक कार्यक्रम सभ्य र भब्य रुपले सम्पन्न

"प्रावास मा आफनो भाषा , धर्म कला र संस्कृति को जगेर्न गर्नै " भन्ने मुल नारालाई आत्मसात गर्दै सन् ०१।०१।२०२३ का... बाँकी यता

Phursang Lama / February 18, 2024

५५ वर्षपछि दुई देशबीच श्रम समझदारी कायम

५५ वर्षपछि दुई देशबीच श्रम समझदारी कायम

  रोमानिया । नेपालीहरुको आकर्षक गन्तव्य बन्दै गएको युरोपेली मुलुक रोमनियासँग नेपालले द्विपक्षीय श्रम... बाँकी यता

Phursang Lama / October 7, 2023

 Photo Gallery

  • अमेरिकास्थित दुई तामाङ संस्थाबिच एकता हुने

  • नेपाल तामाङ घेदुङको कोन्ज्योसोम घोषणा पत्र २०७४ सार्वजनिक

  • फोनिजको अध्यक्षमा डण्ड गुरुङ निर्विरोध निर्वाचित

  • अभिनेत्री पूर्णिमा लामा तामाड – म रुन्चे कहाँ हो र ?’

  • चर्चित मोडल स्मिताका सात कामुक फोटो सार्वजनिक(फोटोफिचर)

  • लुम्बिनीमा अन्तर्राष्ट्रिय बौद्ध सम्मेलन गर्ने तयारी

  • नेपाल तामाङ घेदुङको राष्ट्रिय बिधान-सभा चैत २३ र २४ गते

  • पहिचानको मुद्दा कहाँ पुगेर अत्कियो ?

  • यस्तो छ – नमस्कार गर्नुको कारण र महत्व

  • स्वयम्भुमा १३ पटक परिक्रमा र सरसफाई कार्यक्रम सम्पन्न (फोटो सहित)

  • महिलाले ध्यान दिने पुरुषका ७ चिज

  • प्रधानमन्त्री प्रचण्डले तामाङ संस्कृति भवन बनाउन सहयोग गर्ने घोषण,कुलमान घिसिङको प्रशंसा

  • राष्ट्रिय सोनाम ल्होछारको अवसरमा तामाङ ह्वाइखा (कविता ) प्रतियोगिता हुने

  • तमु ल्होसार के हो र कसरी मनाईन्छ ?

  •  Music videos

  • नेपालले गर्यो नयाँ नक्सा सार्वजनिक

  • भारतले जबरजस्ती हटाउन लगायो नेपाल भारत सम्बन्धि बीबीसीको डकुमेण्टी

  • तामयिक लिपी र सम्भोटा लिपीमा फरक के छ ? लेख्ने तरिका सहित

  • ‘तिम्रो घरको वरिपरि’ युट्युब ट्रेन्डिङ नम्बर १ मा (भिडियो)

  • मिस तामाङ २०१८ का सहभागीहरु तामाङ भुषभुषा र डम्फुको साथमा तामाङ भाषाको गीत गाउदै

  • तीनकुनेमा आयोजित सोनाम ल्होछार कार्यक्रममा सुरक्षाकर्मीले हस्तक्षेप किन गर्यो ? भिडियो हेर्नुहोस् …

  • मिस तामाङ प्रतियोगिता २०१८ को भाग -१ , मन पर्नेलाई भोट हाली जिताऊ (भिडियो)

  • तामाङ सेलो ‘ल्होछार पर्वमा …. सुनिता पाख्रिन तामाङ

  • बालवालिका केन्द्र खोलेर बाल ब्यापार गर्ने प्रशासनको नियन्त्रणमा (जनतासंग सिधा कुरा)

  • बिज्ञापनका लागि:
     [email protected]
    लेख, रचना र समाचारका लागि:
     [email protected]
    सामाजिक संजाल तर्फ:
    सर्वाधिकार © 2012 - 2024: Tamang Online मा सार्बधिक सुरक्षित छ. | बिज्ञापन | सम्पर्क | हाम्रो बारेमा Designed by: GOJI Solution