हेडलाईन

भोजपुर सेवा समाज इजरायलको छैठौ साधारणसभाबाट अध्यक्षमा सुमिन पाख्रिन तामाङ चयन         इजरायलमा २८ औ विश्व आदिवासी दिवस भव्यताको साथ मनाउने         इजरायलमा हरितालिका तिज मेघा महोत्सव २०७९ सांस्कृतिक कार्यक्रम हुदै         नेपाल मगर संघ शाखा इजरायलको अध्यक्षमा सुर्य बहादुर राना मगर चयन         प्रवासी नेपाली मंच इजरायलको अध्यक्षतामा ज्योती शर्मा चयन         इजरायलमा मङ्गोलियन हार्ट ब्याण्ड सहित लाइभ कन्सर्ट हुदै         ह्योल्मो समाज इजरायलको १६ औं बार्षिकोत्सव तथा नवौं साधारण सभा हुदै         इजरायलमा गठबन्धन सरकार ढल्यो, लापिड कामचलाउ प्रधानमन्त्री बन्ने         नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघ इजरायलको अध्यक्षमा नानीमाया योन्जन तामाङ चयन         मातृभाषाको विकल्पमा ऐच्छिक विषय गणित, कम्प्युटर राखिएकोमा हटाउन माग         राष्ट्रिय नेवा: खल: इजरायलको अध्यक्षमा राजकुमारी श्रेष्ठ चयन         प्रवासी नेपाली मंच इजरायलको दोश्रो अधिबेशन हुदै         इजरायलमा सिसेक्पा तङनाम ५०८२ सांगीतिक धमका कार्यक्रम हुदै         किराँत राई यायोख्खा इजरायलको अध्यक्षमा दिप कुमार थुलुङ् राई चयन         नेपाली समाज इजरायलको ऐतिहासिक तेस्रो स्थापना दिवस मनाउदै        

आज बिश्व मधुमेह दिवस,के हो मधुमेह, कसरी हुन्छ ?

मानसिक तनाव, खानपानमा पश्चिमाकरण, शारीरिक परिश्रमको कमी लगायतका कारणले नेपालमा मधुमेह रोगीको संख्या बढ्दो छ।

हरेक नोभेम्बर १४ तारिखमा विश्वभर मधुमेह दिवस मनाइन्छ । नेपालमा पनि करीब २५ लाख जनसंख्या मधुमेहबाट प्रभावित भएको आकलन गरिसकिएको छ ।

नेपालमा मधुमेहबाट प्रभावित २५ लाखमध्ये करीब ९७ प्रतिशत वयस्क उमेरका छन् । मोटोपना र उच्च रक्तचाप भएका शहरी बासिन्दालाई मधुमेह हुने सम्भावना बढी हुन्छ । परिवारमा कोही मधुमेह प्रभावित छन् भने त तन्दुरुन्त युवा पनि जोखिममा हुन्छन् ।

शरीरमा इन्सुलिन उत्पादन नहुँदा वा इन्सुलिनको काममा अवरोध हुँदा रगतमा चिनीको मात्रा बढ्ने समस्यालाई मधुमेह भनिन्छ । मधुमेह भएका व्यक्तिको शरीरमा बोसो र प्रोटिन टुक्रिने क्रिया पनि प्रभावित हुन्छ ।

मधुमेहले शरीरको हर अंगलाई असर पुर्‍याउँछ । लामो समयको मधुमेहले आँखालाई बढ्ता असर गर्छ । चाँडै मोतिविन्दु हुनु, रेटिनामा समस्या आउनु र अन्धोपना यसका उदाहरण हुन् ।

मधुमेहले एकातिर रक्तचाप, मुटु दुख्ने र हृदयघात निम्त्याउँछ भने अर्कोतिर मिर्गौलाको कार्य क्षमतालाई असर गरी प्रोटिन खेर फाल्ने गराउँछ । जीउ सुन्निने हुँदाहुँदै मिर्गौलालाई काम नलाग्ने गराउँछ ।

मधुमेहले मस्तिष्क र स्नायु प्रणालीमा असर गरी संवेदनाको कमी गराउने, रिंगटा लाग्ने, स्मरण शक्ति ह्रास र पक्षघात पनि गराउन सक्छ ।

पहिलो प्रकारको मधुमेहले प्यान्क्रियाज ग्रन्थिको इन्सुलिन उत्पादन कोष नष्ट गराउँछ । यस्तो खालको मधुमेह कलिलो उमेरमै देखा पर्छ । यो वंशाणुगत पनि हुन्छ । यस्तो मधुमेह रोक्न सकिंदैन । उपचारमा इन्सुलिन नै चाहिन्छ ।
दोस्रो प्रकारको मधुमेहमा इन्सुलिनको कार्य क्षमतामा कमी आउँछ । मोटोपना भएका वयस्क महिलामा यो खालको मधुमेह देखा पर्छ । यसको उपचारमा औषधि सेवन र जीवनशैली परिवर्तन गर्नुपर्छ ।

कारण र उपचार

हामीले खाएको खाना आमाशयमा पुगेपछि विस्तारै पचेर ग्लुकोजमा परिणत हुन्छ । यही ग्लुकोज आन्द्राबाट सोसिएर रगतमार्फत शरीरका कोषहरूमा पुग्छ ।

कोषहरूमा ग्लुकोज पुर्‍याउन प्यान्क्रियाजले उत्पादन गर्ने इन्सुलिनले सहयोग गर्छ । तर, मधुमेह हुँदा कोषले रगतमा रहेको ग्लुकोज लिएर शक्ति प्राप्त गर्दैन । रगतमा पनि चिनीको मात्रा बढ्न जान्छ । रगतमा चिनीले निश्चित मात्रा नाघ्यो भने पिसाबमा ग्लुकोज देखिन थाल्छ ।

यसैले पहिले खुल्ला ठाउँमा पिसाब गर्दा कमिला झुम्मियो भने (मधुमेह) रोग लागेको शंका गरिन्थ्यो । मधुमेह पूर्ण रूपमा निको पार्न सकिंदैन, नियन्त्रणमा राख्न मात्र सकिन्छ ।
त्यसका लागि नियमित आहार, व्यायाम, इन्सुलिन वा औषधि सेवन गर्नुपर्छ । मधुमेह प्रभावित व्यक्तिले हिंड्ने र व्यायाम गर्ने बानी बसाल्नुपर्छ ।

त्यसो गर्दा शरीरका कोषहरूले ग्लुकोजको खपत बढाएर रगतमा ग्लुकोजको मात्रा घटाउँछ । एक अध्ययन अनुसार, आधा घण्टामा तीन किलोमिटर हिंडे १३५ क्यालोरी खर्च हुन्छ भन्ने देखाएको छ । त्यस्तै, साइकल चलाउँदा २०० क्यालोरी खर्च हुन्छ भन्ने छ ।

भोको पेटमा बिहानै योगाभ्यास गर्नु मधुमेहका लागि प्रतिकूल मानिन्छ ।

मधुमेह रोगीका लागि उपयुक्त खाना र व्यायाम अत्यन्त आवश्यक छ । उपवास बस्नुहुँदैन, निश्चित समयमा खाना खाने बानी बसाउनुपर्छ ।

सागपात, काँक्रो, गोलभेंडा, प्याज, लसुन, कागती, चना वा गहुँको पीठोको रोटी बढी फाइदाजनक हुन्छ । ठिक्क मात्रामा नरिवल, काजु जस्ता ड्राईफ्रूट्स, मासु, अण्डा खानुपर्छ ।
मेथी र करेला मात्र खाएर जीवनलाई कष्टकर बनाउनुहुँदैन । नून, चिनी, घ्यू, तेल, दुग्ध पदार्थ, मेवा, मिठाई, आइसक्रिम, चकलेट चाहिं सकेसम्म खानुहुँदैन । धूमपान, मद्यपान पनि गर्नुहुँदैन ।

मधुमेह प्रभावित व्यक्तिले रक्तचाप, रगतमा चिनी, बोसो (कोलेस्टेरोल) र मिर्गौलाको कामगराइको नियमित परीक्षण गराउनु त अनिवार्य नै हुन्छ । त्योसँगै आँखा र मुटु परीक्षण गराउनुपर्छ ।

मधुमेहले नसामा असर गर्दा घाउचोट लागेको थाहा हुँदैन, यसको हेक्का राख्नुपर्छ । भोकै बस्दा शरीरमा रगतको मात्रा स्वाट्टै घटेर जटिल स्थिति आउन सक्छ ।

सामान्य तौल भएका मानिसलाई २००० देखि २५०० किलो क्यालोरी प्रतिदिन र मोटोपना भएकालाई १२०० देखि १८०० किलो क्यालोरी डाइट प्रतिदिन आवश्यक पर्छ ।

त्यसमा कार्बोहाइड्रेट ५० प्रतिशत, प्रोटिन २० प्रतिशत र चिल्लो पदार्थ २५ देखि ३० प्रतिशत हुनुपर्छ । खाना रेसादार हुनुपर्छ । एकैपटक धेरै खाना खानुभन्दा पटक–पटक खाँदा राम्रो हुन्छ ।

 






शुभकामना

भर्खरै...

लोकप्रिय

रोचक खबर

अन्तर्राष्ट्रिय कलाकार मंच इजरायल शाखाको अध्यक्षमा युनिका गुरुङ चयन

तेलअविव - अन्तर्राष्ट्रिय कलाकार मंच इजरायल शाखाको १०औं वार्षिकोत्सव तथा साधारण सभा सम्पन्न भएको छ ।संस्थाका... बाँकी यता

tamang online / June 20, 2022

चलचित्र कबड्डि ४ यथाशिघ्र प्रदर्शन रोक्न माग गर्दै मुद्धा दर्ता

याम्बु - चलचित्र कबड्डि ४ यथाशिघ्र प्रदर्शन रोक्न माग गर्दै सिन्धुपाल्चोक जिल्ला, लिसन्खुपाखर गाउँपालिका... बाँकी यता

tamang online / June 13, 2022

 Photo Gallery

 Music videos

बिज्ञापनका लागि:
 [email protected]
लेख, रचना र समाचारका लागि:
 [email protected]
सामाजिक संजाल तर्फ:
सर्वाधिकार © 2012 - 2022: Tamang Online मा सार्बधिक सुरक्षित छ. | बिज्ञापन | सम्पर्क | हाम्रो बारेमा Designed by: GOJI Solution