हेडलाईन

भोजपुर सेवा समाज इजरायलको छैठौ साधारणसभाबाट अध्यक्षमा सुमिन पाख्रिन तामाङ चयन         इजरायलमा २८ औ विश्व आदिवासी दिवस भव्यताको साथ मनाउने         इजरायलमा हरितालिका तिज मेघा महोत्सव २०७९ सांस्कृतिक कार्यक्रम हुदै         नेपाल मगर संघ शाखा इजरायलको अध्यक्षमा सुर्य बहादुर राना मगर चयन         प्रवासी नेपाली मंच इजरायलको अध्यक्षतामा ज्योती शर्मा चयन         इजरायलमा मङ्गोलियन हार्ट ब्याण्ड सहित लाइभ कन्सर्ट हुदै         ह्योल्मो समाज इजरायलको १६ औं बार्षिकोत्सव तथा नवौं साधारण सभा हुदै         इजरायलमा गठबन्धन सरकार ढल्यो, लापिड कामचलाउ प्रधानमन्त्री बन्ने         नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघ इजरायलको अध्यक्षमा नानीमाया योन्जन तामाङ चयन         मातृभाषाको विकल्पमा ऐच्छिक विषय गणित, कम्प्युटर राखिएकोमा हटाउन माग         राष्ट्रिय नेवा: खल: इजरायलको अध्यक्षमा राजकुमारी श्रेष्ठ चयन         प्रवासी नेपाली मंच इजरायलको दोश्रो अधिबेशन हुदै         इजरायलमा सिसेक्पा तङनाम ५०८२ सांगीतिक धमका कार्यक्रम हुदै         किराँत राई यायोख्खा इजरायलको अध्यक्षमा दिप कुमार थुलुङ् राई चयन         नेपाली समाज इजरायलको ऐतिहासिक तेस्रो स्थापना दिवस मनाउदै        

सेयर कारोबरबाट करोडपति बन्न सकिन्छ

सेयर बजार विश्लेषक हुन्, रवीन्द्र भट्टराई । उनका स्टक मार्केटसँग सम्बन्धित सेयरबाट करोडपति, नेपालको सेयर बजार आदि पुस्तक प्रकाशित छन् । सेक्युरिटिज रिसर्च सेन्टर एन्ड सर्भिसेज (एसआरसिएस) मार्फत सेयरसम्बन्धी तालिममा सक्रिय रवीन्द्र भट्टराई नेपाली सेयर बजारलाई लामो समयदेखि नजिकबाट विश्लेषण गरिरहेका छन् । भट्टराईसँग नेपाली सेयर बजार, यसका सम्भावना, सेयर बजारमा लगानी गर्ने तरिका, छोटो समयमै कसरी सेयरबाट धनी बन्न सकिन्छ जस्ता विषयमा केन्द्रित रहेर मुकुन्द बोगटी र जनक तिमिल्सिनाले गरेको कुराकानी :

घरमै बसी–बसी करोडपति बन्न सकिन्छ कि सकिँदैन ? सकिन्छ भने त्यसको उपाय के होला ?

पैसा र सम्पत्तिको चाहना हुने जो–कोहीका लागि प्रिय शब्द हो—करोडपति । करोडपति बन्ने चाहना प्राय: सबैमा हुन्छ, तर कसरी ? तपार्इं–हामीसँग पैसा कमाउने दुईवटा विकल्प छन् । पैसाका लागि काम गर्ने वा पैसालाई काममा लगाउने । पैसाका लागि काम गरेर करोडपति बन्न गाह्रो छ तर पैसालाई काममा लगाउन सकियो भने करोडपति बन्ने सपना चाँडै पूरा हुन सक्छ । पैसाका लागि काम गर्नु भनेको जागिर खानु हो । जहाँ काम गरे पैसा आउँछ, काम नगरे पैसा आउँदैन तर काम नगरे पनि पैसा आइरहनु भनेको पैसालाई काम लगाउनु हो । जस्तो तपाईंले राम्रो कम्पनीको सेयरमा लगानी गर्नुभयो भने काम नगरे पनि हरेक वर्ष कम्पनीले लाभांश दिइरहेको हुन्छ, जुन पैसाले काम गरेर ल्याएको पैसा हो ।

करोडपति बन्ने कुरा गर्नुभयो, यसका लागि हामीले केही फरक तरिकाबाट काम गर्न सक्नुपर्छ, जस्तो— पैसालाई काममा लगाउन, प्रविधिलाई काममा लगाउन, प्रकृतिलाई काममा लगाउन वा प्रणालीलाई काममा लगाउन सक्नुपर्छ । बिल गेट्स, जुकरबर्ग आदि प्रविधि र प्रणालीलाई काममा लगाएर धनी भए । वारेन वफेट पैसालाई काममा लगाएर धनी बने । व्यवसाय भनेको प्रणाली हो जहाँ तपाईंका लागि मानिसहरूले काम गरिरहेका हुन्छन् । त्यसैले घर बसेरै धनी बन्न हामीले पैसा, प्रणाली, प्रकृति, प्रविधि केलाई काम लगाउने हो छनौट गर्न सक्नुपर्छ ।

छोटो समयमै सेयरबाट धेरै कमाएको सुनिन्छ ? कसरी सेयरबाट करोडौं कमाउन सकिन्छ ? 

संसारमा जो धनी बनेका छन् तिनले पैसा कमाउन तीनवटामध्ये कुनै एक वा दुई तरिका अपनाएका छन । ती तीन विकल्प सेयर बजार, घरजग्गा र व्यवसाय हुन् । सेयर बजार छोटो समयमै पैसा बनाउने माध्यम हो तर यसका लागि सही कम्पनीको छनौट गर्न तथा जोखिम लिन सक्नुपर्छ । सेयरको मूल्यमा हुने तीव्र वृद्धि र कम्पनीले दिने नाफा नै सेयरबाट पैसा कमाउने आधार हुन् । सय रुपैयाँमा किनेको सेयरको मूल्य ३० हजारसम्म पुग्दा तपाईंले लगानी गरेको १० हजार रुपैयाँ ३० लाख रुपैयाँमा परिणत हुन्छ । ४० हजार रुपैयाँ लगानी गर्दा १ करोड रुपैयाँ बन्छ । यो उदाहरण युनिलिभर नेपाल लिमिटेडको हो, जसले साबुन, वासिङपाउडर, सेम्पो, फेयर एन्ड लभ्लीजस्ता कस्मेटिक प्रोडक्ट बेच्छ ।

० हजार रुपैयाँ लगानी गर्दा कति वर्षमा करोडपति बन्न सकिन्छ ?

बडो रमाइलो प्रश्न गर्नुभयो । हाम्रो बजारमा आठ–दस वर्षमा करोडपति बनेका उदाहरण प्रशस्तै फेला पार्न सकिन्छ, तर उनीहरू जुन पायो त्यही कम्पनीमा गरिएको लगानीबाट करोडपति भएका भने होइनन् । यसका लागि कम्पनीको सही छनौट तथा सेयर होल्ड गरेर राख्न सक्ने धैर्य चाहिन्छ । सेयर बजारबाट पैसा कमाउन धैर्य पनि आवश्यक छ । बिना धैर्य आजको भोलि करोडपति बन्न सम्भव छैन ।

करोडपति बन्न सेयर कारोबार कति सजिलो बाटो हो ?

मैले अघि पनि भनें, संसारकै धनी भनिएकाहरू सेयरबाटै धनी भएका हुन् । उनीहरूले व्यवसाय गरे पनि व्यवसायमा उनीहरूले होल्ड गरेको सेयरको मूल्यले नै उनीहरूलाई धनी बनाएको हो, सेयरको दैनिक कारोबार वा किनबेच गरेर होइन । त्यसैले सेयरमा पैसा छ, आम्दानी छ, सम्पत्ति अनि सन्तुष्टि पनि छ तर ती सबैका लागि धैर्य र इमान्दारिता आवश्यक छ । प्राय: लगानीकर्तासँग धैर्य हुँदैन । यहाँ जोखिम पनि त्यत्तिकै छ । जोखिम लिन नचाहने वा नसक्ने अनि दैनिक आम्दानी खोज्नेहरूका लागि सेयर बजार लगानीको सजिलो बाटो होइन ।

सेयरबाट करोडपति बन्ने सूत्र के–के हुन् ? 

सेयरबाट करोडपति बन्न सबैभन्दा पहिले सेयरसम्बन्धी शिक्षा लिन आवश्यक छ । सेयरबाट हुने फाइदा, जोखिम, कम्पनी छनौट गर्ने तरिका, मूल्य तलमाथि हुने आधार तथा बजारमा आउने समग्र सूचना र समाचारलाई पढ्न अनि बुझ्न सक्नुपर्छ । दोस्रो, लगानीको उद्देश्य स्पष्ट हुुनुपर्छ । कति समयका लागि, कति पैसा, किन र कस्तो कम्पनीमा लगानी गर्ने भन्ने कुरामा स्पष्ट हुनुपर्छ । जस्तो कतिपय कम्पनीले आम्दानी दिन्छन्, उदाहरणका लागि नेपाल टेलिकम तर यसको सेयर मूल्य त्यति बढ्दैन । कतिपय कम्पनीको आम्दानी कम भए पनि सेयर मूल्य उच्च दरले बढिरहेको हुन्छ । कतिपयमा दुवै विशेषता हुन्छ । लगानी नीति स्पष्ट भैसकेपछि कति मूल्यमा आएपछि किन्ने भन्ने स्पष्ट हुनुपर्छ र सेयर किनेपछि धैर्य गर्न सक्नुपर्छ ।

सेयर बजारलाई राम्रोसँग बुझ्ने मान्छेले कति पैसाबाट कति समयमा आफ्नो पुँजी १ करोड रुपैयाँ पुर्‍याउन सक्छ ? 

यो प्रश्नचाहिँ बैंकमा यति पैसा राखे यति ब्याजदरका हिसाबले यति वर्षपछि यति पुग्छ भनेजस्तो भयो । सेयर बजारमा यति समयमा तपाईंको यति पैसा यति हुन्छ भन्न सक्ने अवस्था हुँदैन । सेयर बजारमा निश्चितता भन्ने कुरा हुँदैन ।

सेयरबाट करोडपति भन्ने विश्वव्यापी भनाइ किन बनेको होला ? 

वास्तवमा सेयर बजारलाई पैसा कमाउने विविध माध्यममध्ये छिटो र सजिलो माध्यमका रूपमा लिइन्छ । संसारका धनी भनिएका वा संसारका अधिकांश धनी सेयरकै माध्यमबाट धनी भएकाले पनि धनी बन्ने वा करोडपति बन्नेको कुरामा सेयर बढी जोडिएजस्तो लाग्छ ।

नेपालमा छोटो समयमै सेयरबाट करोडपति हुनेहरूको संख्या कति होला ? 

यो अलिक गाह्रो प्रश्न भयो । यसमा यति नै संख्या भनेर भन्न सक्ने अवस्था छैन, तर म केचाहिँ भन्न सक्छु भने २०६० सालपछि जब थुप्रै बैंक एवं वित्तीय संस्थाहरू खुले तथा साधारण सेयर जारी गर्नेहरूको संख्या बढ्यो त्यसपछि हजारौं मानिस सेयरबाट करोडपति भए । यो संख्या दिनानुदिन बढ्दै गएको छ, जसले राम्रो कम्पनीको सेयर किने र त्यसलाई होल्ड गर्ने सामथ्र्य राखे, तिनीहरू चाँडै नै करोडपतिमा नाम लेखाउन सफल भए, तर जसले धैर्य गर्न सकेनन्, उनीहरूले जति कमाउनुपर्ने हो त्यति कमाउन सकेनन् ।

नेपालमा छोटो समयमै सेयरबाट करोडपति भएका केही उदाहरण छन् ? 

नामै त भन्दिनँ, तर उल्लेख्य मात्रामा छन्, जब मैले शंकरदेव क्याम्पसमा २०६० मा सेयर बजारसम्बन्धी अध्यापन सुरु गरें र सेयर बजारका बारेमा लेख्न थालें, त्यतिबेला पढाइ खर्च बेहोर्न पनि गार्‍हो भैरहेका थुप्रै विद्यार्थीको अहिलेको आर्थिक अवस्था हेर्दा उनीहरू करोडपति बनेको पक्का हुन्छ । त्यस्तै मैले नेपालमै पहिलो पटक सेयरको तालिम पनि सुरु गरें, तालिममा आएर सेयर बजारसम्बन्धी जानकारी लिएर काम गर्नेहरू पनि हजारौको संख्यामा करोडपति भएका छन् ।

सेक्स र सेयरबीच किन तुलना गरिएको होला ?

यो सेक्स र सेयरभन्दा पनि सेक्स गर्दा र सेयरमा लगानी गर्दा मानिसले प्रस्तुत गर्ने व्यवहारबीचको तुलना हो । सेक्सअघि, सेक्स गर्दा र सेक्सपछि मानिसले देखाउने व्यवहार र सेयर बजार उच्च वृद्धि हुँदा लगानीकर्ताले प्रस्तुत गर्ने व्यवहारमा समानता पाइन्छ । त्यसैले पनि यी तुलना गर्न योग्य छन् । यो कुरालाई पहिलो पटक मैले आफ्नो पुस्तक सेयरबाट करोडपतिमा उल्लेख गरेको छु ।

सञ्चयको चरण भनेको के हो ?

सेयर बजारमा सञ्चय भन्नाले शक्ति संचय हो । जसरी मानिसले निरन्तर सेक्स गरिरहन सक्दैन र एकपटक सेक्स गरिसकेपछि पुन: क्रियाशील हुन शक्ति संचयको आवश्यकता पर्छ, त्यसरी नै सेयर बजार पनि उन्मादमा पुगेर घटेपछि पुन: बढ्न बजारी शक्ति आवश्यक हुन्छ । मानिसहरू बजार बढिरहोस् भन्ने चाहना गर्छन् तर त्यो सम्भव छैन, जसरी निरन्तर सेक्स सम्भव छैन । बजारीय शक्तिमा आर्थिक, औद्योगिक, कम्पनीको वित्तीय अवस्था, मूल्य, लगानीकर्ताको मानसिकता आदि पर्छन् । यिनमा हुने सकारात्मक विकास नै बजारीय शक्ति हो जसले बजारलाई पुन क्रियाशील बनाउँछ । यसको कतिपय प्रभाव अल्पकालीन हुन्छ भने कतिपय दीर्घकालीन । शक्ति सञ्चय पनि कतिपय अवस्थामा छोटो समयमा हुन्छ भने कतिपय अवस्थामा लामो समय लाग्न सक्छ ।

सेयर बजारको वृद्धिलाई किन अप्सराको चुम्बकीय शक्तिसँग तुलना गरिएको ?

सेयर बजारको वृद्धि धन–सम्पत्तिसँग जोडिएको छ । सेयरलाई छिटो धनी बन्ने सपना बुन्ने र मेहनत नगरी पैसा कमाउने ठाउँका रूपमा पनि लिइन्छ । सेयर बजारसँग काम, क्रोध, लोभ, मोह, सुख–सुविधा त्यागेका साधु–सन्तलाई पनि आकर्षित गर्न सक्ने सामथ्र्य हुन्छ । उखानै छ, पैसा देखेपछि महादेवका तीन नेत्र । सेयर बजार बढेका बेला ब्रोकरको कार्यालयमा पुग्दा सेयर भन्ने शब्दसम्म नसुनेका वा सपनामा सेयर भन्ने कहिल्यै नदेखेकाहरूको पनि पर्याप्त उपस्थिति देखिन्छ । उक्त भीडमा साधु–सन्त पनि भेटिएका उदाहरण छन् । यस्तै आकर्षण वा जादु अप्सरामा पनि हुन्छ, जसले सबै कुरा त्यागेका साधु, सन्त, तपस्वीको ध्यान भंग गर्न सक्ने सामथ्र्य राख्छन् ।
सम्भोगलाई सेयर बजारको उत्तेजनासँग किन जोडिन्छ ?

सम्भोगको चाहना, सम्भोगअघिको उत्तेजना, सम्भोग गर्दाको अवस्था, स्खलन र त्यसपछिका मानवीय व्यवहार सेयरको बुलिस र त्यसपछिका प्रवृत्तिमा लगानीकर्ताले देखाउने व्यवहार सँग केही हदसम्म मिल्छ । जस्तो सम्भोगअघि आउने उत्तेजनामा मानिसहरूले सबै कुरा बिर्सन्छन् । सम्भावित जोखिम र स्खलनपछिको सिथिलतालाई उनीहरूले कत्ति पनि सोचेको हुँदैनन् । उनीहरूलाई केवल सेक्स चाहिएको हुन्छ । बजार बढ्दा वा बजार उत्तेजित हुँदा लगानीकर्ताले सेयर खरिदमा देखाउने व्यवहार त्यस्तै हुन्छ । यतिबेला लगानीकर्ताले बजार बढेपछि त्यो अवश्य घट्छ भन्ने प्राकृतिक नियम बिर्सन्छन् अनि जोखिमलाई बेवास्ता गरेर जुनसुकै कम्पनीको सेयर किन्न र जति पनि मूल्य तिर्न तयार हुन्छन् । लगानीकर्ताले केवल पैसा, वृद्धि र नाफा मात्र हेर्छन् तर बजार घट्दा हुने शिथिलताप्रति कमैले मात्र ध्यान पुर्‍याउँछन् ।

@साप्ताहिक/कान्तिपुर






शुभकामना

भर्खरै...

लोकप्रिय

रोचक खबर

अन्तर्राष्ट्रिय कलाकार मंच इजरायल शाखाको अध्यक्षमा युनिका गुरुङ चयन

तेलअविव - अन्तर्राष्ट्रिय कलाकार मंच इजरायल शाखाको १०औं वार्षिकोत्सव तथा साधारण सभा सम्पन्न भएको छ ।संस्थाका... बाँकी यता

tamang online / June 20, 2022

चलचित्र कबड्डि ४ यथाशिघ्र प्रदर्शन रोक्न माग गर्दै मुद्धा दर्ता

याम्बु - चलचित्र कबड्डि ४ यथाशिघ्र प्रदर्शन रोक्न माग गर्दै सिन्धुपाल्चोक जिल्ला, लिसन्खुपाखर गाउँपालिका... बाँकी यता

tamang online / June 13, 2022

 Photo Gallery

 Music videos

बिज्ञापनका लागि:
 [email protected]
लेख, रचना र समाचारका लागि:
 [email protected]
सामाजिक संजाल तर्फ:
सर्वाधिकार © 2012 - 2022: Tamang Online मा सार्बधिक सुरक्षित छ. | बिज्ञापन | सम्पर्क | हाम्रो बारेमा Designed by: GOJI Solution