हेडलाईन

भोजपुर सेवा समाज इजरायलको छैठौ साधारणसभाबाट अध्यक्षमा सुमिन पाख्रिन तामाङ चयन         इजरायलमा २८ औ विश्व आदिवासी दिवस भव्यताको साथ मनाउने         इजरायलमा हरितालिका तिज मेघा महोत्सव २०७९ सांस्कृतिक कार्यक्रम हुदै         नेपाल मगर संघ शाखा इजरायलको अध्यक्षमा सुर्य बहादुर राना मगर चयन         प्रवासी नेपाली मंच इजरायलको अध्यक्षतामा ज्योती शर्मा चयन         इजरायलमा मङ्गोलियन हार्ट ब्याण्ड सहित लाइभ कन्सर्ट हुदै         ह्योल्मो समाज इजरायलको १६ औं बार्षिकोत्सव तथा नवौं साधारण सभा हुदै         इजरायलमा गठबन्धन सरकार ढल्यो, लापिड कामचलाउ प्रधानमन्त्री बन्ने         नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघ इजरायलको अध्यक्षमा नानीमाया योन्जन तामाङ चयन         मातृभाषाको विकल्पमा ऐच्छिक विषय गणित, कम्प्युटर राखिएकोमा हटाउन माग         राष्ट्रिय नेवा: खल: इजरायलको अध्यक्षमा राजकुमारी श्रेष्ठ चयन         प्रवासी नेपाली मंच इजरायलको दोश्रो अधिबेशन हुदै         इजरायलमा सिसेक्पा तङनाम ५०८२ सांगीतिक धमका कार्यक्रम हुदै         किराँत राई यायोख्खा इजरायलको अध्यक्षमा दिप कुमार थुलुङ् राई चयन         नेपाली समाज इजरायलको ऐतिहासिक तेस्रो स्थापना दिवस मनाउदै        

प्रथम विश्व शेर्पा सम्मेलन : अर्थ र सार्थकता

विश्वभर छरिएर रहेका शेर्पा समुदायको सामूहिक भेटघाट अर्थात ‘विश्व शेर्पा सम्मेलन २०१७’ चलिरहेको अवस्थामा हामी छौँ । असोज २२ देखि २४ सम्म राजधानीको होटल ¥याडिसनमा उद्घाटन भई शेर्पा गुम्बामा सम्मेलन हुनेछ । शेर्पा समुदायको अवस्था ‘थातथलो, बसोबास, निरन्तर विकास र परिस्थिति’ अनुसार फरक छन् । सबैलाई एकै ठाउँमा भेला पार्ने र एउटा ठोस् विषयमाथि बहस चलाउँदै समुदायलाई निश्चित समयसीमाभित्र कुनै एक विन्दुमा पु¥याउनु नै सम्मेलनको मूल धेय हुनुपर्छ ।

सम्मेलनमा विश्वभरका २५ भन्दा बढी राष्ट्रबाट आप्रवासी, मजदुरी, व्यापारका सिलसिलामा रहेका नेपाल आउँछन् र सम्मेलनमा भाग लिनेछन् । विशेषगरी नेपाल शेर्पा संघको अगुवाइमा विश्व शेर्पा सम्मेलन तय गरिएको हो । यो सम्मेलनको परिकल्पना विश्व शेर्पा संघ स्थापनाका लागि गरिएको हो । अमेरिका, युरोपलगायत विभिन्न मुलुकमा बसोबास गर्ने शेर्पाको विशेष पहल र क्रियाशीलतामा हुन लागेको यो सम्मेलनले समुदायलाई आगामी दिनमा ठोस दिशा निर्देश गर्नेछ भन्ने विश्वास गर्न सकिन्छ ।

सम्मेलनले उठान गर्ने विषय, प्रस्तुत हुने अजेन्डा, छलफल तथा अन्य विषयगत शीर्षकहरूबाट सम्मेलनको औचित्य पुष्टि हुन्छ । सम्मेलनले समुदायको भाग्य र भविष्य नै निर्धारण गर्ने भनेर गरिएको प्रचारवाजीलाई मनन् गर्ने हो भने यसलाई ‘बढी उपयोगी र अझ फराकिलो’ बनाउन जरुरी छ । त्यस हदसम्मको ‘प्रस्तुति र तयारी’ भइरहेको विषय भने अन्योलमा नै देखिन्छ ।

विशेषगरी अनलाइन (स्काइप) संवादका माध्यमबाट तय गरिएको विश्व शेर्पा सम्मेलन आफैँमा ओझपूर्ण छँदैछ । यसले ‘खेल्ने भूमिका, निर्वाह गर्ने दायित्व र समुदायमा पुग्ने फाइदा’ ले सम्मेलनलाई बढी महत्व दिएर हेरिँदैछ । तर पछिल्ला ‘गतिविधि, सम्मेलनको उद्घाटन स्थान निर्धारण र खास विषय’ प्रकाशमा नआउँदा सम्मेलन बोझिलोमात्रै हुने त हैन भन्ने प्रश्न पनि खडा भएको छ ।

सबैको ‘अपनत्वसहित सहभागिताबाट सम्मेलन सफल पार्नु नै समुदायको पहिलो दायित्व हो । ‘समुदायको भाग्य र भविष्य निर्धारण गर्ने’ गरी आयोजना गरिएको सम्मेलनले सम्पन्न हुन पाउँदा नपाउँदै ‘एकराते मेला’ को संज्ञासहित आक्षेप नलागोस् भन्नेतर्फ भने अगुवाहरू सचेत बन्नुपर्छ । अर्कोतर्फ, विश्व शेर्पा सम्मेलन जस्तो गौरवपूर्ण विषय ‘व्यक्तिमुखी, महत्वाकांक्षी र दम्भयुक्त’ हुनुहुँदैन । धनराशि खर्चिएर प्रक्रियागतरूपमा विश्वभरबाट सम्मेलनमा भाग लिन आउनेका लागि पनि यो क्षण ऐतिहासिक बन्नुपर्छ । उठान गरिएका विषयले ठोस आकार ग्रहण गर्दामात्रै सम्मेलनको औचित्य पुष्टि हुने हुँदा कसरी त्यसखाले तयारी गर्न सकिन्छ भन्ने ध्याउन्नमा आयोजक लाग्नुपर्ने हुन्छ । सम्मेलनलाई बढी भड्किलो बनाइनुहुन्न भन्नेमा हामी एकमत छौं तथापि उद्घाटन नै होटल ¥याडिसन अर्थात राजधानीको पाँचतारे होटलमा हुने भएपछि ‘मितव्यायी’ कति ? भन्ने प्रश्न अर्कोतिर अनुत्तरित नै हुनेछ ।

समग्रमा सम्पूर्ण शेर्पा अर्थात ‘विश्वले गौरव गर्ने जाति’ ले पहिलो पटक आयोजना गर्न लागेको विश्व शेर्पा सम्मेलनमा व्यक्तिगत ‘इष्र्या, रिस, अन्तरकलह’ जोडिनुहुन्न भन्नेमा पनि सबै सचेत रहनुपर्छ । सामाजिक, आर्थिक उपलब्धि र राजनीतिक अधिकारका खातिर सम्मेलनले ठोसरूपमा छलफल गरी दस्तावेजीकरण गर्दै लागु गर्न सकेमा सम्मेलनको औचित्य पुष्टि हुन्छ । तबमात्रै सम्मेलनको अर्थ र सार्थकता पुष्टि हुन्छ ।
छुटाउनै नहुने विषय

‘विश्व शेर्पा सम्मेलन सांस्कृतिक सम्मेलनमात्रै हो ?’ भन्ने प्रश्न सामाजिक सञ्जालमा पाइन्छ । यसको जवाफ दिन अगुवाहरूले खास तदारुकता दिएको देखिँदैन । कतिपय अवस्थामा सामान्य विषयमा समेत टिप्पणी गर्ने र विवादित बन्ने गरेको अगुवाले यस्तो महत्वपूर्ण विषयमा भने किन मुख खोल्दैनन ? प्रश्न झनै थोपरिन्छ । वास्तवमा राजनीतिक अधिकारको विषयमा उठान गर्ने र एउटा स्पष्ट रोडम्यापसहित शेर्पा समुदायलाई निश्चित विन्दुमा पु¥याउने मार्गदर्शनका रूपमा सम्मेलन हुनुपर्छ । सम्मेलनलाई सांस्कृतिकमात्रै बनाउने अर्थात भाषा, धर्म, संस्कार, संस्कृति र वर्तमान अवस्थाका बारेमा मात्रै ‘कोरा’ छलफल हुने हो भने यसलाई सांस्कृतिकरूपमा रूपान्तरण गरी नामकरण गर्न सकिन्छ, बुझिन्छ । यता सम्मेलनमा ‘राजनीतिक, सामाजिक, आर्थिकका साथै धार्मिक, सांस्कृतिक र वर्तमान हाम्रो अवस्था’ समेतमाथि छलफल, बहस हुन्छ ? लोकलयमा ‘मिल्ती’ हुन जवाफ खोजिरहेको विषय नै यही हो ।

विशेषगरी राजनीतिक अधिकारको विषय उठान नहुने हो भने सम्मेलनले खास औचित्य पुष्टि गर्न सक्दैन भन्नेको जमात पनि उत्तिकै देखिन्छ । ‘शेर्पा स्वायत्त प्रदेश, राजनीतिक अग्राधिकार, राज्यको हरेक निकायमा पहुँच’ का विषयलाई विश्व शेर्पा सम्मेलनले भुल्न हुने छैन । र, राजनीतिक अधिकारबिना अन्य कुरा प्राप्तिले खास अर्थ राख्दैन भन्नेतर्फ बुझाइ केन्द्रित हुनुपर्छ ।

सामाजिक, आर्थिक बहस

विशेषगरी ५ लाखभन्दा बढी जनसंख्या भएको मानिने शेर्पा समुदायलाई राज्यले सामाजिक दृष्टिबाट बहिष्करणमा परेको जाति भन्दै सीमान्तकृतमा ‘वर्गीकरण’ गरेको छ । १ प्रतिशतभन्दा कम जनसंख्या भएको जातिलाई सीमान्तकृतमा राख्ने संविधानमा उल्लेख भएअनुसार नै शेर्पा समुदायलाई यो वर्गमा खुम्च्याइएको हो । जनसंख्या हेर्ने हो भने राज्यसँग शेर्पाको एकिन तथ्याङ्क १ लाख ६० हजारमात्रै छ । वर्गीय उत्पीडनको एउटा उदाहरण ‘हामी आफ्नो जात, धर्म, सम्प्रदाय लुकाएर अझै पनि खुलेर चिन्न सकिरहेको छैनौँ ।’ सरकारी तथ्याङकहरूलाई हेर्ने हो भने हामी जातीय अस्तित्वलाई दिनानुदिन तिलाञ्जली दिँदै अघि बढ्दैछौँ । यस्तो गम्भीर विषय विश्व शेर्पा सम्मेलनको छलफलको विषय बन्नुपर्छ । सम्मेलनले राज्यबाट बेलाबेलामा संकलन हुने जातिगत मिथ्याङ्कलाई तथ्याङ्कका रूपमा प्रस्तुत गर्न दबाब दिँदै वास्तविक जनसंख्या प्रकाशमा ल्याउँदै राज्यको हरेक निकायमा स्थान सुरक्षित गर्न दबाब सिर्जना गर्नुपर्छ ।

सामुदायलाई आर्थिकरूपमा आगामी दिनमा समृद्ध र अन्य जातिको तुलनामा अब्बल सावित गराउनका लागिसमेत सम्मेलनले विशेष योजना निर्माण गरी लागु गर्नतर्फ ध्यान दिनुपर्छ । विशेष हिमाली क्षेत्रको आर्थिक अवस्थालाई ध्यानमा राख्दै अजेन्डा अघि बढाउनुपर्ने हुन्छ ।
शैक्षिक, सांस्कृतीक विषय

समुदाय विकासको पहिलो अजेन्डा भनेकै शिक्षा हो । हामी अहिले पनि शैक्षिकरूपमा निकै पछाडि छौंँ । त्यसैले सम्मेलनले यो विषय पनि उठान गर्न सक्नुपर्छ । त्यसबाहेक सांस्कृतिक, भाषिक, धर्म र पहिचानजन्य विषय त छुटाउनै नहुने भइहाले । सम्मेलनमा आमसञ्चार, मौलिक हक, प्राकृतिक स्रोतको उपयोगिता, शेर्पासँग जोडिएका अन्तर्राष्ट्रिय सन्धि÷अभिसन्धिका विषयमा पनि छलफल गर्नु जरुरी छ ।

– लाक्पा जी. शेर्पा
सचिव, पत्रकार महासंघ,ओखलढुंगा

 

 






शुभकामना

भर्खरै...

लोकप्रिय

रोचक खबर

अन्तर्राष्ट्रिय कलाकार मंच इजरायल शाखाको अध्यक्षमा युनिका गुरुङ चयन

तेलअविव - अन्तर्राष्ट्रिय कलाकार मंच इजरायल शाखाको १०औं वार्षिकोत्सव तथा साधारण सभा सम्पन्न भएको छ ।संस्थाका... बाँकी यता

tamang online / June 20, 2022

चलचित्र कबड्डि ४ यथाशिघ्र प्रदर्शन रोक्न माग गर्दै मुद्धा दर्ता

याम्बु - चलचित्र कबड्डि ४ यथाशिघ्र प्रदर्शन रोक्न माग गर्दै सिन्धुपाल्चोक जिल्ला, लिसन्खुपाखर गाउँपालिका... बाँकी यता

tamang online / June 13, 2022

 Photo Gallery

 Music videos

बिज्ञापनका लागि:
 [email protected]
लेख, रचना र समाचारका लागि:
 [email protected]
सामाजिक संजाल तर्फ:
सर्वाधिकार © 2012 - 2022: Tamang Online मा सार्बधिक सुरक्षित छ. | बिज्ञापन | सम्पर्क | हाम्रो बारेमा Designed by: GOJI Solution